Համբուրգի համալսարանի աստղագետների միջազգային խումբը գալակտիկական աստղագիտության հինավուրց հանելուկներից մեկի անսպասելի լուծում է առաջարկել։ Մեր Գալակտիկայի «պակասող» սովորական (բարիոնային) նյութի զգալի մասը կարող է թաքնված լինել միջաստղային օբյեկտների հսկայական անտեսանելի պարսի տեսքով, որոնք նման են վերջերս հայտնաբերված 3I/ATLAS գիսաստղին։ Հետազոտության պրեպրինտը հրապարակվել է arXiv սերվերում։

Երեք օբյեկտից մինչև տրիլիոններ

2026 թվականի դրությամբ աստղագետները հաստատել են Արեգակնային համակարգ այցելած ընդամենը երեք միջաստղային օբյեկտի գոյությունը՝

  • 1I/Օումուամուա,
  • 2I/Բորիսով,
  • 3I/ATLAS — դրանցից ամենախոշորը (շառավիղը՝ 0,16-ից մինչև 2,8 կմ)։ 3I/ATLAS-ի տարիքը գնահատվում է 11 միլիարդ տարի. սա երկու անգամ մեծ է Արեգակնային համակարգի տարիքից։

Գիտնականները հաշվարկներ են կատարել՝ Արեգակի շրջակայքում նման օբյեկտների խտությունը էքստրապոլյացիայի ենթարկելով (տարածելով) ամբողջ Գալակտիկայի վրա։ Արդյունքը տպավորիչ է ստացվել. եթե ենթադրությունը ճիշտ է, ապա այդ «թափառականների» գումարային զանգվածը կարող է կազմել այն նյութի 13%-ից մինչև 45%-ը, որը նախկինում վերագրվում էր մութ նյութին։ «Եթե հիպոթեզը (վարկածը) ճիշտ է, Ծիր Կատաղին պարունակում է տրիլիոնավոր գիսաստղանման մարմիններ, որոնք ազատորեն տեղաշարժվում են աստղային համակարգերի միջև»,— նշում են աշխատանքի հեղինակները։

Ինչո՞ւ է դա կարևոր

իջաստղային օբյեկտների նման քանակությունը կարող էր էապես փոխել Գալակտիկայի կազմի և էվոլյուցիայի մասին մեր պատկերացումները։ Բացի այդ, այս մարմինները կարող են հանդես գալ օրգանական մոլեկուլների «տիեզերական փոխադրողների» դերում՝ նպաստելով մոլորակային համակարգերի միջև կյանքի նախակարապետների տարածմանը։

Ինչպե՞ս ստուգել հիպոթեզը

Ընթացիկ աշխատանքի գլխավոր սահմանափակումը դիտարկվող տվյալների ծայրահեղ քիչ քանակն է (ընդամենը երեք օբյեկտ)։ Հիպոթեզի վերջնական ստուգումը պետք է ապահովի կառուցվող Վերա Ռուբինի աստղադիտակը, որը կանոնավոր դիտարկումները կսկսի առաջիկա տարիներին։ Ըստ կանխատեսումների՝ այն տարեկան հայտնաբերելու է տասնյակ նմանատիպ միջաստղային օբյեկտներ։

Կարճ ասած

Աստղագետները ենթադրել են, որ Ծիր Կատաղիի «պակասող» սովորական նյութի մինչև 45%-ը կարող է գտնվել միջաստղային գիսաստղերի և աստերոիդների հսկայական պարսի տեսքով, որոնք նման են 3I/ATLAS-ին։ Եթե հիպոթեզը հաստատվի, սա կարևոր քայլ կդառնա մեր Գալակտիկայի իրական կազմի և տիեզերքում օրգանական նյութերի տարածման գործընթացների հասկացման ճանապարհին։ Մասշտաբային ստուգումն ակնկալվում է Վերա Ռուբինի աստղադիտակից։