Նախընտրելի
Նոր Apple Watch-ը կկարողանա ճանաչել տիրոջ շուրջ հնչող ձայները, վերծանել խոսակցության վերջին վայրկյանները և ավտոմատ կերպով գրառումներ անել լսածի հիման վրա։ Apple-ը ընդգծում է, որ ժամացույցը չի ձայնագրում և չի պահպանում սկզբնական աուդիոն։ Սակայն սարքի հենց այս հնարավորություններն ավելի լայն հարց են բարձրացնում․ որքանո՞վ ենք մենք պատրաստ տեխնոլոգիաների, որոնք պոտենցիալ կարող են մեզ լսել գործնականում ցանկացած պահին։
Ինչպես գրում է TechCrunch-ը, հենց նոր Apple Watch-ի այս կողմն էր Apple-ի սեպտեմբերի 9-ի շնորհանդեսի ամենաանսպասելի պահերից մեկը։ Ընկերությունը, որին ավանդաբար համարում են հատկապես զգայուն գաղտնիության հարցերի նկատմամբ, փաստացի շրջակա տարածքի լսումը դարձնում է առօրյա սարքի մի մաս։
Խոսքը միանգամից մի քանի գործառույթի մասին է՝ Audio Intelligence, Live Rewind և Siri Recap։ Եվ եթե առաջինը հիմնականում վերաբերում է օժանդակ տեխնոլոգիաներին, ապա մյուս երկուսն արդեն առնչվում են մարդկանց միջև խոսակցություններին։
Սիրենայի ճանաչումից մինչև խոսակցության գրանցում
Audio Intelligence-ը նոր գործառույթներից ամենաանվնասն է թվում։ Apple Watch-ը հենց սարքի վրա օգտագործում է ԱԲ, որպեսզի ճանաչի շրջակա ձայները՝ սիրենաներ, ազդանշաններ, դռան զանգեր, երեխայի լաց և այլ կարևոր ազդակներ։
Լսողության խանգարումներ ունեցող մարդկանց համար սա կարող է իսկապես օգտակար լինել։ Ժամացույցը կարող է տիրոջը զգուշացնել այնպիսի ձայնի մասին, որը նա ինքը չի լսել, ընդ որում որոշ դեպքերում գործառույթի աշխատանքի համար նույնիսկ մոտակայքում գտնվող iPhone չի պահանջվում։
Օգուտն այստեղ ակնհայտ է․ օրինակ՝ հրդեհային կամ ածխածնի մոնօքսիդի դետեկտորի ազդանշանի ճանաչումը պոտենցիալ կարող է կենսական նշանակություն ունենալ։ Այդ պատճառով շրջակա ձայնի վերլուծության գաղափարը նման սցենարում դժվար թե լուրջ դժգոհություններ առաջացնի գաղտնիության տեսանկյունից։
Շատ ավելի բարդ է իրավիճակը Live Rewind-ի դեպքում։
Այս գործառույթը թույլ է տալիս վերադառնալ մոտ 15 վայրկյան հետ և ստանալ հենց նոր արտաբերված բառերի վերծանումը։ Դրա համար բավական է երկու անգամ սեղմել Digital Crown-ը։ Ստացված վերծանումը կարելի է պահպանել Siri-ի առանձին հավելվածում և ավելի ուշ վերադառնալ դրան։
Apple-ը առաջարկում է բավական առօրյա սցենարներ․ մարդը կարող է մոռանալ խորհուրդ տրված գրքի անունը, գործընկերոջ կարևոր միտքը կամ պարզապես չլսել խոսակցության մի մասը։
Բայց այս գործառույթն ունի նաև մյուս կողմը։ Օգտատերը հնարավորություն է ստանում պահպանել մեկ այլ մարդու ասածը, նույնիսկ եթե վերջինս ընդհանրապես մտադիր չէր իր խոսքերը դարձնել որևէ գրառման մաս։
Եվ այստեղ առաջանում է համաձայնության հարցը։
«Սա ձայնագրություն չէ», բայց խոսակցությունը միևնույն է մնում է
Apple-ը պնդում է, որ նոր գործառույթները կառուցված են՝ հաշվի առնելով գաղտնիությունը։ Ընկերությունը չի ստեղծում և չի պահպանում աուդիոձայնագրություններ, իսկ սկզբնական ձայնն անհասանելի է նույնիսկ հենց Apple-ի համար։ Ստացված վերծանումներն ու ամփոփումները պաշտպանվում են ծայրից ծայր կոդավորմամբ, իսկ զրուցակիցները չեն նույնականացվում և չեն կապվում իրենց խոսքերի հետ։
Siri Recap-ը՝ ևս մեկ նոր գործառույթ, աշխատում է մի փոքր այլ կերպ։ Այն վերլուծում է շրջակա խոսակցությունները և դրանց հիման վրա ստեղծում կարճ նշումներ՝ վերնագիր, ամփոփում և հիմնական կետեր։ Սա բառացի վերծանում չէ։
Apple-ն այստեղ, օրինակ, տեսնում է հանդիպումից կամ ծնողական ժողովից հետո հիմնական եզրակացությունները ավտոմատ կերպով պահպանելու հնարավորություն։
Միևնույն ժամանակ Siri Recap-ը ըստ լռելյայնի չպետք է անընդհատ աշխատի։ Օգտատերն ինքն է ընտրում, թե երբ միացնել գործառույթը՝ օրինակ միայն աշխատանքային ժամերին, և ցանկացած պահի կարող է այն անջատել Control Center-ի միջոցով։
Տեխնիկական տեսանկյունից սա նկատելիորեն տարբերվում է որոշ ԱԲ-սարքերից, որոնք շեշտը դնում են մշտական պասիվ լսման վրա։ Բայց շրջապատող մարդկանց տեսանկյունից տարբերությունն այնքան էլ ակնհայտ չլինել կարող է․ նրանց կողքին գտնվում է սարք, որն ունակ է վերլուծել տեղի ունեցող խոսակցությունը։
Խնդիրը միայն գաղտնիության մեջ չէ, այլ նաև օրենքի
Ինչպես նշում է TechCrunch-ը, նման գործառույթների հայտնվելը հարցեր է ստեղծում ոչ միայն էթիկական, այլև իրավական բնույթի։
ԱԲ-ով այլ սարքերի արտադրողներն արդեն զգուշացնում են օգտատերերին խոսակցությունների ձայնագրման վերաբերյալ օրենսդրությունը պահպանելու և պահանջվող համաձայնությունը ստանալու անհրաժեշտության մասին։ Ընդ որում կանոնները կարող են տարբերվել՝ կախված իրավազորությունից։
Apple Watch-ի դեպքում իրավիճակն ավելի բարդ է նաև այն պատճառով, որ ընկերությունը խոսում է հենց աուդիոձայնագրության բացակայության մասին։ Եթե սարքը պահպանում է միայն տեքստային վերծանումը, առայժմ պարզ չէ, թե նման տվյալները ինչպես կդիտարկվեն, օրինակ, դատարանում։ Տեսականորեն նման գրառումը կարող է դառնալ ապացույց, սակայն սկզբնական աուդիոյի բացակայությունը կարող է դժվարացնել դրա իսկության ստուգումը։ Բացի այդ, համապատասխան կանոնները կարող են տարբերվել նահանգից նահանգ։
Սա առայժմ ավելի շատ ապագայի հարց է, քան ձևավորված իրավական պրակտիկա։ Բայց նման սարքերի տարածումը անխուսափելիորեն կստիպի օրենսդրությանը հասնել տեխնոլոգիային։
Ինչ է փոխվում մարդկանց վարքում
Կա նաև ավելի հիմնարար խնդիր․ ինչ է տեղի ունենում սովորական մարդկային շփման հետ, երբ մարդիկ գիտեն, որ իրենց կողքին պոտենցիալ գտնվում է սարք, որը կարող է պահպանել ասվածը։
TechCrunch-ը ուշադրություն է հրավիրում ուսումնասիրությունների վրա, որոնց համաձայն՝ ձայնագրող սարքերի, սոցիալական ցանցերի և տվյալների մշտական հավաքագրման ներկայությունը կարող է ազդել մարդկանց վարքի վրա։ Երբ մարդը հասկանում է, որ իրեն կարող են ձայնագրել կամ ֆիքսել, նա կարող է ավելի զգույշ դառնալ իր խոսքերում և վարքում։
Տեսախցիկի դեպքում դա համեմատաբար հեշտ է նկատել։ Սմարթֆոնով տեսանյութ նկարելու համար պետք է հանել հեռախոսը, ուղղել այն տեղի ունեցողի կողմը և սեղմել կոճակը։ Սա նկատելի գործողություն է, որը շրջապատողներին առնվազն հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչ է կատարվում։
Apple Watch-ը շատ ավելի քիչ նկատելի է։ Live Rewind-ից օգտվելու համար բավական է երկու անգամ սեղմել Digital Crown-ը։
Apple-ը նախատեսել է ձայնային ազդանշան և ամբողջէկրան անիմացիա՝ միկրոֆոնի պատկերով, որպեսզի նշի գործառույթի ակտիվացումը։ Բայց ինքնին շարժումը մնում է շատ ավելի քիչ ակնհայտ, քան դեմքի առաջ բարձրացված սմարթֆոնը։
Հենց այդ պատճառով հարցը միայն այն չէ, թե արդյոք սարքը ձայնագրում է աուդիո, այլ նաև այն, թե որքան աննկատ է դառնում խոսակցության ֆիքսման հենց գործընթացը։
Apple-ը փորձում է անցկացնել նոր սահման
Այս իմաստով նոր Apple Watch-ը գտնվում է բավական նուրբ սահմանագծի վրա։
Մի կողմից՝ ձայների վերլուծությունը կարող է հզոր օժանդակ տեխնոլոգիա լինել։ Սիրենայի, հրդեհային ազդանշանի կամ երեխայի լացի ճանաչումը լուծում է շատ կոնկրետ խնդիր և կարող է հատկապես կարևոր լինել լսողության խանգարումներ ունեցող մարդկանց համար։
Մյուս կողմից՝ Live Rewind-ը և Siri Recap-ը ժամացույցի միկրոֆոնը վերածում են առօրյա խոսակցությունների հետ աշխատանքի գործիքի։ Այժմ մարդու կողքին ասվածը կարելի է ոչ միայն լսել, այլ նաև վերածել տեքստի կամ ԱԲ-ի կարճ ամփոփման։
Միևնույն ժամանակ Apple-ը գիտակցաբար առանձնացնում է իր լուծումները մշտապես միացված ԱԲ-ուղեկցի հայեցակարգից։ Siri Recap-ը հավիտյանս ավտոմատ չի միանում, օգտատերը վերահսկում է ակտիվացման պահը, աուդիոն չի պահպանվում, իսկ արդյունքները պաշտպանված են կոդավորմամբ։
Բայց հենց այստեղ է առաջանում գլխավոր հարցը, որը բարձրացնում է TechCrunch-ը․ արդյո՞ք տեխնիկական պաշտպանության միջոցները բավարար են, որպեսզի մշտապես լսող տեխնոլոգիայի գաղափարն ինքնին չթվա ներխուժում անձնական կյանք։
Առայժմ դրա պատասխանը չկա։ Հնարավոր է՝ Apple-ը իսկապես գտել է հարմարավետության և գաղտնիության միջև ընդունելի հավասարակշռություն։ Բայց չի բացառվում նաև մեկ այլ տարբերակ․ ընկերությունը աստիճանաբար սովորեցնում է օգտատերերին մի աշխարհի, որտեղ մարդու կողքին գտնվող միկրոֆոնն այլևս արտասովոր բան չէ։
Եվ եթե նման տեխնոլոգիան դառնա նորմա, կարող է փոխվել ոչ միայն այն, թե ինչ են կարողանում մեր սարքերը, այլև այն, թե ինչպես ենք մենք խոսում միմյանց հետ։
