ԱՄՆ-ն հաստատել է Nvidia-ի չիպերի արտահանումը դեպի Հայաստան՝ Firebird-ի գերհամակարգչի նախագծի համար

Արհեստական բանալականության (ԱԲ) ոլորտում Հայաստանը կարող է դառնալ տարածաշրջանային հանգույց: Firebird ստարտափը ստացել է ԱՄՆ կառավարության հավանությունը Nvidia-ի առաջադեմ չիպերը Հայաստան արտահանելու համար, ինչը թույլ կտա կյանքի կոչել գերհամակարգչի ստեղծման նախագիծը: Այս մասին հայտնում է Bloomberg-ը

Նախագծի մանրամասները

Նախագիծը Nvidia-ի հունիսին հայտարարած ջանքերի շարունակությունն է և նպատակ ունի ստեղծել տարածաշրջանում ԱԲ տվյալների մշակման առաջին խոշորամասշտաբ կենտրոնը: 100 մեգավատ հզորությամբ օբյեկտի սկզբնական ներդրումները կկազմեն 500 միլիոն ԱՄՆ դոլար: Այն կօգտագործի Dell Technologies-ի ԱԲ սերվերներն ու Nvidia-ի Blackwell պրոցեսորները: Առաջին փուլի մեկնարկը նախատեսված է 2026 թվականի երկրորդ եռամսյակին, հայտնել է Firebird-ի համահիմնադիր Ռազմիկ Հովակիմյանը:

«Ջանքերը, որոնց մասին Nvidia-ն հայտարարել էր դեռ հունիսին, թույլ կտան ստեղծել տարածաշրջանում ԱԲ տվյալների մշակման առաջին խոշորամասշտաբ կենտրոնը», - գրում է Bloomberg-ը՝ մեջբերելով Հովակիմյանին:

Օգտագործման և ֆինանսավորման պլանները

Firebird-ի հզորությունների մոտ 20 տոկոսը կօգտագործվի հայաստանյան ընկերությունների կողմից, իսկ մնացած 80 տոկոսը կվաճառվի տարածաշրջանում բիզնես վարող ամերիկյան ընկերություններին: Առաջին փուլը ֆինանսավորվելու է ստարտափի ներգրաված վարկային միջոցներով և բաժնետիրական կապիտալով: Հովակիմյանը նշել է, որ ընկերությանը աջակցում է նաև Moderna-ի համահիմնադիր Նուբար Աֆեյանը՝ հայկական սփյուռքի հզոր գործիչներից մեկը:

Գլոբալ համատեքստը

Firebird-ը Nvidia-ի բազմաթիվ գործընկերներից է, որոնք ձգտում են հզոր տվյալների կենտրոններ ստեղծել տարբեր տարածաշրջաններում: ԱՄՆ կառավարության հաստատումը տեղի է ունեցել ԱԲ առաջադեմ չիպերի արտահանման սահմանափակումների թուլացման ֆոնին, ինչը ցույց է տալիս Վաշինգտոնի ճկուն մոտեցումը դաշնակից երկրներին: Այս նախագիծը կարող է խթան հանդիսանալ Հայաստանի տեխնոլոգիական էկոհամակարգի զարգացմանը՝ դարձնելով երկիրը ԱԲ ենթակառուցվածքների կարևոր կետ:

Կարճ ասած

ԱՄՆ-ն հաստատել է Nvidia-ի չիպերի արտահանումը դեպի Հայաստան՝ Firebird-ի 100 ՄՎտ գերհամակարգչի նախագծի համար, որի ներդրումները կկազմեն 500 մլն դոլար (Dell-ի սերվերներով, Blackwell պրոցեսորներով): 20%-ը՝ հայկական բիզնեսին, 80%-ը՝ ամերիկյան ընկերություններին; ֆինանսավորումը՝ վարկերով և կապիտալով, աջակցությամբ՝ Նուբար Աֆեյանի; մեկնարկը՝ 2026-ի Q2-ին: Սա ԱԲ սահմանափակումների թուլացման ֆոնին տարածաշրջանային ԱԲ կենտրոնի ստեղծում է: