Anthropic-ն ակնկալում է ներգրավել մինչև 62,5 միլիարդ դոլար ԱՄՆ պատմության մեջ խոշորագույն IPO-ներից (բաժնետոմսերի առաջնային հրապարակային տեղաբաշխում) մեկի ընթացքում։ Հայտարարված գնային միջակայքի վերին սահմանի դեպքում ընկերության շուկայական արժեքը կարող է գերազանցել 1 տրիլիոն դոլարը, իսկ բոլոր պոտենցիալ թողարկվող բաժնետոմսերը հաշվի առնելով՝ մոտենալ 1,4 տրիլիոն դոլարի։ Սակայն այս տեղաբաշխման նշանակությունը շատ ավելի լայն է, քան մեկ ընկերության ճակատագիրը. այն կարող է ցույց տալ, թե որքանով են ներդրողները դեռևս հավատում արհեստական բանականության տնտեսական հեռանկարներին։

Anthropic-ի մուտքը բորսա տեղի է ունենում տեխնոլոգիական հատվածի համար ոչ դյուրին պահին։ ԱԲ ենթակառուցվածքների բումի գլխավոր շահառուի՝ Nvidia-ի բաժնետոմսերը նկատելիորեն նվազել են, իսկ ներդրողների վստահությունն առ այն, որ ընկերությունների ներկայիս գնահատականներն արդարացված են, ճնշման է ենթարկվում։ Այս ֆոնին Anthropic-ը հնարավորություն է ստանում ոչ միայն ռեկորդային կապիտալ ներգրավել, այլև շուկային վերադարձնել լավատեսությունը։ Ճիշտ է, դրա համար ընկերությունը ստիպված կլինի համոզել ներդրողներին, որ տրիլիոնանոց գնահատականը հերթական խաղադրույքը չէ ապագայի խոստումների վրա։

Ինչպես է ձևավորվում տրիլիոն դոլարի գնահատականը

Երեքշաբթի օրը Anthropic-ը հայտարարել է առաջիկա տեղաբաշխման պարամետրերը։ Ընկերությունը մտադիր է վաճառել A դասի շուրջ 801,4 միլիոն բաժնետոմս՝ մեկ հատի դիմաց 70-ից 78 դոլար գնով։ Միջակայքի վերին սահմանի դեպքում դա թույլ կտա ներգրավել մինչև 62,5 միլիարդ դոլար։

Սակայն ներգրավված գումարը և շուկայական կապիտալիզացիան տարբեր ցուցանիշներ են։ Anthropic-ն ունի բաժնետոմսերի մի քանի դաս, իսկ IPO-ի կազմակերպիչները հաջող տեղաբաշխման դեպքում կկարողանան լրացուցիչ գնել արժեթղթերի մի մասը։ Այս հնարավորությունից օգտվելու դեպքում ընկերության բաժնետոմսերի ընդհանուր քանակը կհասնի մոտավորապես 13,09 միլիարդի։ Հայտարարված պարամետրերի դեպքում դա համապատասխանում է շուրջ 1,03 տրիլիոն դոլար կապիտալիզացիայի։

Գնահատման ևս մեկ մակարդակ էլ կա։ Anthropic-ը թողարկել է բաժնետոմսերի մեծ քանակությամբ օպցիոններ, որոնք ապագայում կարող են իրացվել և մեծացնել դրանց ընդհանուր թիվը։ Եթե հաշվի առնենք բոլոր պոտենցիալ թողարկվող արժեթղթերը, ապա գնային միջակայքի վերին սահմանում ընկերության այսպես կոչված լիովին նոսրացված (fully diluted) գնահատականը կկազմի մոտ 1,4 տրիլիոն դոլար։

Սա ավելի քիչ է, քան նախկինում քննարկվող սպասումները։ Մինչ այդ շուկայում ենթադրություններ էին շրջանառվում, որ Anthropic-ը կարող է ձգտել 2 տրիլիոն դոլարի լիովին նոսրացված գնահատականի։ Այնուամենայնիվ, նույնիսկ ներկայիս պարամետրերը նշանակում են, որ ընկերությունը հավակնում է տեղ զբաղեցնել աշխարհի ամենաթանկ տեխնոլոգիական բիզնեսների շարքում։

Տեղաբաշխման մասշտաբն իսկապես բացառիկ է։ Համեմատության համար նշենք, որ SpaceX-ն այս տարվա սկզբին IPO-ի ընթացքում ներգրավել էր 75 միլիարդ դոլար՝ ռեկորդ սահմանելով ամերիկյան շուկայի համար։ Anthropic-ն առայժմ ավելի փոքր գումարի հույս ունի, սակայն նրա մուտքը բորսա միևնույն է կդառնա պատմության խոշորագույն տեղաբաշխումներից մեկը։

Ինչու է շուկային հիմա այդքան անհրաժեշտ Anthropic-ը

Վերջին ամիսներին Nvidia-ն արհեստական բանականության շուրջ ներդրումային բումի գրեթե գլխավոր խորհրդանիշն էր։ Ընկերությունը մատակարարում է արագացուցիչներ և հաշվողական ենթակառուցվածքներ, որոնց վրա կառուցվում է ժամանակակից ԱԲ արդյունաբերության զգալի մասը։ Նրա գլխավոր տնօրեն Ջենսեն Հուանգը դարձել է տեխնոլոգիական բումի ամենաազդեցիկ հրապարակային կողմնակիցներից մեկը և ներդրողների համար վստահության յուրօրինակ ձայնը։

Երբ շուկան սկսում էր կասկածել ԱԲ-ի հեռանկարներին, Հուանգը պարբերաբար հանդես էր գալիս որպես մարդ, որն ունակ է հանգստացնել շուկայի մասնակիցներին և հիշեցնել նրանց հաշվողական հզորությունների նկատմամբ պահանջարկի մասշտաբների մասին։

Սակայն այժմ հենց ինքը՝ Nvidia-ն է դարձել անհանգստության աղբյուր։ Հոկտեմբերի 9-ից ի վեր նրա բաժնետոմսերը կորցրել են իրենց արժեքի 27%-ը։ Այդ օրը The New York Times-ն առաջին անգամ հայտնեց Հուանգի՝ հօգուտ Չինաստանի լրտեսության մեջ կասկածվող կնոջ հետ ենթադրյալ կապի մասին։ Այս պատմությունը հարցականի տակ դրեց ոչ միայն ղեկավարի հեղինակությունը, այլև ընկերությունում նրա դիրքերի կայունությունը։

Շուկայի համար սա հատկապես զգայուն է. Nvidia-ն պարզապես խոշոր տեխնոլոգիական բիզնես չէ, այլ փաստացի ԱԲ-ի ամբողջ տնտեսության բորսայական խորհրդանիշը։ Նրա բաժնետոմսերը ներդրողներին թույլ են տալիս խաղադրույք կատարել ոլորտի զարգացման վրա՝ առանց տասնյակ մոդելներ մշակողների և ստարտափների միջև ընտրություն կատարելու։ Երբ այս խորհրդանիշը կորցնում է կայունությունը, կասկածները կարող են տարածվել ամբողջ հատվածի վրա։

Anthropic-ն ունակ է շուկային առաջարկել մեկ այլ պատմություն։ Եթե Nvidia-ն մարմնավորում է ԱԲ-ի ֆիզիկական ենթակառուցվածքը՝ չիպերը, սերվերներն ու տվյալների մշակման կենտրոնները, ապա Anthropic-ն ավելի մոտ է նրան, ինչը մարդկանց մեծ մասն անմիջականորեն ընկալում է որպես արհեստական բանականություն՝ մոդելներ, չաթբոտեր և գործիքներ, որոնք փոխում են աշխատանքն ու առօրյա կյանքը։

Նրա արտադրանքներն ունեն զանգվածային օգտատիրոջ համար ավելի հասկանալի ազդեցություն, քան բարդ կիսահաղորդչային տեխնոլոգիաները։ Դա կարող է օգնել ընկերությանը գրավել ոչ միայն պրոֆեսիոնալ ներդրողների, այլև լայն լսարանի ուշադրությունը, որը վերջին շրջանում գնալով ավելի զգուշավոր է վերաբերվում ԱԲ-ի զարգացմանը։

IPO-ն քննություն կդառնա ԱԲ-ի ամբողջ արդյունաբերության համար

Տեղաբաշխման հաջողությունը կարևոր է ոչ միայն Anthropic-ի համար։ Bank of America-ի նախկին բարձրաստիճան բանկիր Քրեյգ Կոբենը The New York Times-ին հայտարարել է, որ ընկերության հաջող IPO-ն կարող է անհրաժեշտ լինել արհեստական բանականության էկոհամակարգում այլ բիզնեսների գնահատականները հաստատելու համար։

Տրամաբանությունը հասկանալի է. ԱԲ մասնավոր ընկերություններն արդեն ստացել են վիթխարի գնահատականներ, սակայն հրապարակային շուկան նրանց առջև այլ պահանջներ է դնում։ Ներդրողները պետք է ոչ միայն հավատան տեխնոլոգիական ներուժին, այլև որոշեն, թե որքան են պատրաստ վճարել բաժնետոմսերի դիմաց՝ հաշվի առնելով ռիսկերը, հասույթի հեռանկարները և ապագա մրցակցությունը։

Եթե Anthropic-ին հաջողվի դուրս գալ բորսա շուրջ մեկ տրիլիոն դոլար գնահատականով և սակարկությունների մեկնարկից հետո պահպանել գնորդների հետաքրքրությունը, դա ուժեղ ազդակ կդառնա ամբողջ հատվածի համար։ Տեղաբաշխումը ցույց կտա, որ ներդրողները պատրաստ են խոշոր գումարներ ներդնել ԱԲ մշակողների մեջ նույնիսկ շուկայական անկայունության ֆոնին։

Սակայն հնարավոր է նաև հակառակ սցենարը։ Եթե պահանջարկը թույլ լինի, իսկ սակարկությունների մեկնարկից հետո բաժնետոմսերն արագ էժանանան, դա կասկածի տակ կդնի ոչ միայն Anthropic-ի գնահատականը, այլև ԱԲ ընկերությունների արժեքի վերաբերյալ ավելի լայն սպասումները։ Հատկապես եթե պարզվի, որ ներդրողները պատրաստ են մասնակցել տեղաբաշխմանը միայն զգալի զեղչի դեպքում։

Ուստի նախկին սպասումների համեմատ չափավոր գնահատականը կարող է առավելություն դառնալ։ Եթե տեղաբաշխման գինը բորսա դուրս գալուց հետո աճի տարածք է թողնում, բաժնետոմսերը հաջող մեկնարկի ավելի մեծ շանսեր կստանան։ Չափազանց բարձր մեկնարկային նշաձողը, ընդհակառակը, կարող է IPO-ն վերածել ամրության փորձության դեռ նախքան ընկերության բաժնետոմսերի սակարկությունների մեկնարկը։

Կա նաև մեկ այլ կարևոր ասպեկտ. տեղաբաշխումից հետո Anthropic-ը կդառնա հրապարակային ընկերություն, ինչը նշանակում է, որ նրա ֆինանսական արդյունքներն ու շուկայական արժեքն ուղղակիորեն կազդեն ամերիկացի ներդրողների վրա, այդ թվում նրանց, ովքեր ֆոնդային շուկային մասնակցում են 401(k) կենսաթոշակային պլանների միջոցով։ Նրանց համար ԱԲ-ն կդադարի լինել բացառապես տեխնոլոգիական ապագայի մասին պատմություն և կդառնա նրանց անձնական ներդրումային պորտֆելների մասը։

Դարիո Ամոդեյը կդառնա ԱԲ-ի գլխավոր հրապարակային դեմքերից մեկը

IPO-ն կփոխի նաև Anthropic-ի գլխավոր տնօրեն Դարիո Ամոդեյի դիրքը։ Ընկերության՝ բորսա դուրս գալուց հետո նա, հավանաբար, կդառնա արհեստական բանականության ամբողջ արդյունաբերության ամենանկատելի ներկայացուցիչներից մեկը։

Այս առումով նրա հրապարակային կերպարը նկատելիորեն տարբերվում է Ջենսեն Հուանգի կերպարից։ Ամոդեյը վստահորեն խոսում է տնտեսությունն ու հասարակությունը վերափոխելու ԱԲ-ի ունակության մասին, սակայն միաժամանակ պարբերաբար նախազգուշացնում է այն ռիսկերի մասին, որոնք տեխնոլոգիայի զարգացումը կարող է ներկայացնել մարդկության համար։

Նման դիրքորոշումը կարող է դառնալ ինչպես առավելություն, այնպես էլ խնդիր։ Մի կողմից՝ ԱԲ-ի նկատմամբ աճող հանրային անվստահության ֆոնին վտանգների բաց քննարկումն ունակ է ամրապնդել վստահությունն ընկերության նկատմամբ։ Մյուս կողմից՝ պոտենցիալ սպառնալիքների մասին նախազգուշացումները կարող են ուժեղացնել տագնապը ոլորտի շուրջ և հարցեր առաջացնել այն մասին, թե որքանով են հենց մշակողները վերահսկում իրենց ստեղծած համակարգերը։

Նման հռետորաբանությունն արդեն քննադատության էր արժանացել տեխնոլոգիական ընկերությունների այլ ղեկավարների, այդ թվում՝ Հուանգի կողմից։ Այժմ մոտեցումների տարբերությունը կարող է դառնալ ավելի լայն հրապարակային դիմակայության մի մասն այն հարցի շուրջ, թե ինչպիսին պետք է լինի արհեստական բանականության կերպարը և ով է որոշելու արդյունաբերության ապագան։

Anthropic-ի հաջողությունը երաշխավորված չէ

IPO-ի շուրջ խաղադրույքները հատկապես բարձր են շուկայի ներկայիս վիճակի պատճառով։ Ըստ Axios-ի գնահատականի՝ վերջին մեկ ամսվա ընթացքում Nvidia-ն շուկայական արժեքով կորցրել է ավելին, քան Anthropic-ն ակնկալում է ստանալ որպես գնահատական տեղաբաշխման ժամանակ։ Սա ակնառու կերպով ցույց է տալիս ցնցումների մասշտաբը, սակայն չի նշանակում, որ մեկ ընկերությունն ունակ է փոխհատուցել ամբողջ ոլորտի կորուստները։

Anthropic-ը բորսա է դուրս գալիս ուժեղ տեխնոլոգիական բրենդով և ներդրողների համար ձգողականության նոր կենտրոն դառնալու հնարավորությամբ։ Սակայն տրիլիոնանոց կապիտալիզացիան ինքնին չի ապացուցում, որ բիզնեսը կկարողանա արդարացնել սպասումները։ Հրապարակային շուկան գնահատելու է ոչ միայն մոդելների որակը, այլև տեխնոլոգիական առաջատարությունը կայուն ֆինանսական արդյունքների վերածելու ընկերության կարողությունը։

Ուստի առաջիկա տեղաբաշխումը միաժամանակ և՛ հնարավորություն է, և՛ փորձություն։ Եթե Anthropic-ի բաժնետոմսերը հաջողությամբ անցնեն առաջին սակարկությունները, դա կարող է վերադարձնել վստահությունը ԱԲ ընկերությունների հեռանկարների նկատմամբ և աջակցել ամբողջ տեխնոլոգիական հատվածին։ Իսկ եթե շուկան մերժի առաջարկվող գնահատականը, պարզ կդառնա, որ նույնիսկ արհեստական բանականության ամենանկատելի մշակողներից մեկն ապահովագրված չէ սպասումների վերագնահատումից։

Ի վերջո, Anthropic-ը պետք է ապացուցի ոչ միայն այն, որ ներդրողները պատրաստ են տրիլիոն դոլար վճարել ԱԲ-ի ապագայի համար։ Նա պետք է ցույց տա, որ այդ ապագան ունակ է շահույթ բերել այնպիսի մասշտաբներով, որոնք համապատասխանում են նման գնին։