Հայաստանի արժեթղթերի շուկան. ի՞նչն է գրավում ներդրողներին և ինչն է խոչընդոտում հետագա աճին

Սեփական գումարները պահպանելու և բազմապատկելու հարցն այսօր արդիական է ինչպես նրանց համար, ովքեր արդեն ունեն խնայողություններ, այնպես էլ նրանց համար, ովքեր նոր են մտածում ֆինանսական բարձիկ ձևավորելու մասին: Կապիտալի սեփականատերերի համար հատկապես կարևոր է ոչ թե պարզապես պահել միջոցները, այլ գրագետ կերպով կառավարել դրանք՝ ընտրելով այնպիսի գործիքներ, որոնք կարող են լրացուցիչ եկամուտ ապահովել և պաշտպանել խնայողություններն արժեզրկումից:

Այդպիսի գործիքներից մեկը արժեթղթերի շուկան է: Այն ներդրումներ կատարելու հնարավորություններ է բացում, սակայն միևնույն ժամանակ կապված է որոշակի ռիսկերի հետ և պահանջում է դրա գործունեության սկզբունքների իմացություն: Հայաստանի արժեթղթերի շուկայի հնարավորությունների և ներդրումների առանձնահատկությունների մասին Economix հաղորդման եթերում պատմել է Freedom Broker Armenia-ի կորպորատիվ ֆինանսների բաժնի ղեկավար Ռաֆայել Մկրտչյանը:

Հայաստանի արժեթղթերի շուկան դրական դինամիկա է դրսևորում

Նրա խոսքով՝ վերջին տարիներին Հայաստանի արժեթղթերի շուկան նկատելի դրական դինամիկա է դրսևորում, իսկ ներդրողների հետաքրքրությունը հայկական տնտեսության նկատմամբ աստիճանաբար աճում է: Մկրտչյանը նշել է, որ Հայաստանի տնտեսությունում նկատվում է օտարերկրյա կապիտալի զգալի ներհոսք, թեև ուղղակի օտարերկրյա ներդրումների ցուցանիշները դեռևս բավականին տատանողական (վոլատիլ) են։

«Եթե խոսենք ուղղակի ներդրումների մասին, ապա այս ցուցանիշը բավականին անկայուն է: Մենք տեսնում ենք որոշակի թռիչքներ. մի ժամանակաշրջանում արձանագրվում է աճ, այնուհետև որևէ տարի տեղի է ունենում անկում, ինչպես եղավ, օրինակ, 2024 թվականին, իսկ 2025 թվականին կրկին աճ է նկատվում: Սա խոսում է այն մասին, որ աշխարհում հետաքրքրություն կա հայկական շուկայի և հայկական տնտեսության նկատմամբ», — նշել է Մկրտչյանը:

Ըստ նրա գնահատականների՝ դինամիկան ցույց է տալիս, որ հայկական տնտեսությունը շարունակում է գրավիչ մնալ ներդրողների համար, սակայն կայուն աճի համար անհրաժեշտ է շարունակել աշխատանքը ներդրումային միջավայրի բարելավման ուղղությամբ:

Տնտեսական աճը և ցածր գնաճը՝ որպես գրավչության գործոններ

Մկրտչյանը Հայաստանի նկատմամբ հետաքրքրության աճը կապում է մի շարք գործոնների հետ, որոնց թվում են վերջին տարիների տնտեսական աճի կայուն տեմպերը, տարբեր ճյուղերի զարգացումը և համեմատաբար զսպված գնաճը:

«Ներդրողի համար սա շատ կարևոր գործոն է: Կայուն տնտեսական միջավայրը և գնային իրավիճակի կանխատեսելիությունը մեծ դեր են խաղում ներդրումային որոշումներ կայացնելիս», — ընդգծել է Freedom Broker Armenia-ի ներկայացուցիչը:

Նրա խոսքով՝ հենց այս գործոնների համադրությունն է ձևավորում ներդրողների վստահությունը և պայմաններ ստեղծում ֆինանսական շուկայի հետագա զարգացման համար:

Որպես տարածաշրջանում կապիտալի շարժի վրա ազդած ևս մեկ գործոն՝ Մկրտչյանը նշել է Ռուսաստանի դեմ պատժամիջոցները և դրանց հետ կապված փոփոխությունները ֆինանսական հոսքերում:

«Ռուսական կապիտալի շարժի սահմանափակումները որոշակի ազդակ հաղորդեցին հայկական տնտեսությանը: Այդ հոսքերի մի մասը եկավ Հայաստան, ինչը լրացուցիչ հնարավորություններ ստեղծեց», — հայտարարել է նա:

Նրա խոսքով՝ այս գործընթացը դարձավ այն տարրերից մեկը, որոնք նպաստեցին հայկական տնտեսության մեջ ակտիվության աճին:

Հայաստանը գտնվում է հետագա զարգացման հիմքերի ձևավորման փուլում

Միևնույն ժամանակ, փորձագետը կարծում է, որ դեռևս վաղ է խոսել այն մասին, թե հայկական տնտեսությունն արդեն հասել է զարգացման բարձր մակարդակի:

«Թերևս սխալ կլինի ասել, որ մենք արդեն զարգացել ենք: Ավելի կոռեկտ է ասել, որ մենք գտնվում ենք այդ զարգացման հիմքում: Մենք հսկայական պոտենցիալ ունենք», — նշել է Մկրտչյանը:Նրա խոսքով՝ հետագա աճը կախված է երկրի՝ ներդրողների համար ավելի թափանցիկ ու հասկանալի գործարար միջավայր ստեղծելու կարողությունից:

Որպես խոշոր ներդրումների ներգրավման գլխավոր պայմաններից մեկը՝ Մկրտչյանը նշել է ընկերությունների թափանցիկության բարձրացումը և ներդրողների կողմից վստահության ամրապնդումը:

«Եթե մենք կարողանանք բարձրացնել ընկերությունների թափանցիկությունը, բարելավել մեր տնտեսության ու բիզնեսի ընկալումը ներդրողների աչքերում, մենք հնարավորություն կունենանք ներգրավել շատ ավելի մեծ կապիտալ: Իսկ կապիտալի ներգրավումը զարգացման գլխավոր գործոններից մեկն է», — եզրափակել է Freedom Broker Armenia-ի կորպորատիվ ֆինանսների բաժնի ղեկավար Ռաֆայել Մկրտչյանը: