Ինչպես անվտանգ պահպանել կարևոր փաստաթղթերը սմարթֆոնում. ՏՏ փորձագետի խորհուրդները
14:31 13 մարտի, 2026Անձնագրի, վարորդական իրավունքի, բանկային քարտերի և այլ կարևոր փաստաթղթերի լուսանկարները սմարթֆոնի սովորական պատկերասրահում (Gallery) պահելը ամենատարածված և վտանգավոր սխալներից է: Հեռախոսի գողության, կոտրելու կամ նույնիսկ վերանորոգման հանձնելու դեպքում այդ ֆայլերը դառնում են հասանելի կողմնակի անձանց: «Runet» ՏՏ հրատարակության գլխավոր խմբագիր Վլադիմիր Զիկովը RT-ի հետ զրույցում ներկայացրել է, թե ինչպես նվազեցնել ռիսկերը և ապահովել իրական անվտանգություն:
Թվային հիգիենայի հիմնական կանոնները
- Երբեք մի՛ թողեք փաստաթղթերը պատկերասրահում կամ սովորական թղթապանակներում Պատկերասրահը և «Files» բաժինը ամենախոցելի վայրերն են: Նույնիսկ արգելափակված էկրանի դեպքում շատ հավելվածներ կարող են մուտք գործել մեդիաֆայլեր: Հեռացրե՛ք բոլոր սկանավորված տարբերակները տեսանելի վայրերից:
- Օգտագործե՛ք սմարթֆոնի ներկառուցված պաշտպանված պահոցները
- Android-ում. Samsung-ի «Secure Folder»-ը, Xiaomi/HyperOS-ի «Private Space»-ը կամ այլ արտադրողների համանման գործառույթները:
- iPhone-ում. «Hidden» և «Recently Deleted» ալբոմները (որոնք պաշտպանված են FaceID/Passcode-ով) կամ մասնագիտացված հավելվածներ: Այս թղթապանակները պաշտպանված են առանձին գաղտնաբառով կամ բիոմետրիկայով և տեսանելի չեն սովորական ֆայլային մենեջերում:
- Կոդավորե՛ք (Encrypt) ֆայլերը նախքան պահպանելը Ամենահուսալի միջոցը փաստաթղթերը ZIP կամ RAR արխիվի մեջ դնելն է՝ ուժեղ գաղտնաբառով (առնվազն 12–16 նիշ): Արխիվը ստեղծելուց հետո պարտադիր ջնջե՛ք սկզբնական լուսանկարները:
- Պահպանե՛ք կոդավորված ամպային տիրույթներում (Cloud Storage) Օգտագործե՛ք այնպիսի ծառայություններ, որոնք ունեն «end-to-end» կոդավորում և երկփուլային վավերացում (2FA).
- Proton Drive (առավելագույն անվտանգություն)
- Tresorit կամ pCloud
- iCloud (Advanced Data Protection ռեժիմով)
- Պաշտպանե՛ք հենց սմարթֆոնը
- Օգտագործե՛ք բարդ PIN կոդ (6–8 նիշ) կամ երկար գաղտնաբառ:
- Միացրե՛ք «Find My Device» (Android) կամ «Find My iPhone» գործառույթը՝ տվյալների հեռահար ջնջման հնարավորության համար:
- Էկրանի ավտոմատ արգելափակումը սահմանե՛ք առավելագույնը 1 րոպե անգործությունից հետո:
Առավելագույն պաշտպանության ստուգաթերթ (Check-list)
- Ջնջել բոլոր սկանավորված փաստաթղթերը պատկերասրահից:
- Փաստաթղթերը տեղադրել գաղտնաբառով պաշտպանված արխիվի մեջ:
- Արխիվը պահել սմարթֆոնի «պաշտպանված թղթապանակում» կամ անվտանգ ամպում:
- Միացնել 2FA (երկփուլային վավերացում) բոլոր հաշիվների համար:
- Պարբերաբար թարմացնել օպերացիոն համակարգը:
Կարճ ասած
Կարևոր փաստաթղթերը պատկերասրահում պահելը վտանգավոր է: Լավագույն լուծումը կոդավորված արխիվն է, որը պահվում է սարքի պաշտպանված թղթապանակում կամ հատուկ ամպային տիրույթում (օրինակ՝ Proton Drive):