ԱԲ-ի որոշմամբ Microsoft-ը աշխատանքից ազատել է աուտիզմով և 25 տարվա փորձով ծրագրավորողին. Կարո՞ղ ենք վստահել ԱԲ-ին կադրային որոշումներ կայացնելիս

Microsoft-ի նախկին աշխատակցի կինը Reddit-ում կիսվել է իր ամուսնու՝ ընկերությունում 25 տարի աշխատած ծրագրավորողի աշխատանքից ազատման պատմությամբ: Աուտիզմի սպեկտրի խանգարում և ցրված սկլերոզ ունեցող ծրագրավորողին աշխատանքից ազատել են ավտոմատացված ալգորիթմի որոշման հիման վրա: Նրա աշխատանքի վերջին օրը համընկել է նրա 48-ամյակի հետ:

Նվիրված աշխատակցի պատմություն

Microsoft-ում քառորդ դար աշխատելու ընթացքում տղամարդը ապացուցել է, որ բարձր որակավորում ունեցող մասնագետ է: Չնայած առողջական խնդիրներին՝ նա հազվադեպ էր բացակայում աշխատանքից, հաճախ աշխատում էր տոնական օրերին՝ փոխարինելով գործընկերներին, և ակտիվորեն մասնակցում էր կորպորատիվ կյանքին: Նրա ներդրումը զգալի էր. նա ստացել էր մրցանակներ միլիոնավոր դոլարներ խնայող սխալների ուղղման համար և ուսուցանել էր հարյուրավոր երիտասարդ մասնագետների, որոնցից շատերը հետագայում ղեկավար պաշտոններ էին զբաղեցրել:

Սակայն աշխատակիցների գնահատման համար օգտագործված ալգորիթմը հաշվի չէր առել ո՛չ նրա վաստակը, ո՛չ անձնական հանգամանքները: ԱԲ-ի որոշումը ցանցում վրդովմունքի ալիք բարձրացրեց, հատկապես նրանց շրջանում, ովքեր ավտոմատացված համակարգերում սպառնալիք են տեսնում ավագ տարիքի աշխատակիցների և հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար:

Ավտոմատացումը կադրային քաղաքականությունում

Microsoft-ի ծրագրավորողի դեպքը վառ օրինակ է ԱԲ-ի աճող դերի կադրային որոշումներում: Նման ալգորիթմները վերլուծում են տվյալներ՝ կատարողականի, ստաժի, աշխատավարձի և այլ պարամետրերի մասին՝ ընկերության անձնակազմը օպտիմիզացնելու համար: Սակայն դրանց օգտագործումը հարցեր է առաջացնում արդարության և էթիկայի վերաբերյալ:

Քննադատները նշում են, որ ԱԲ-ն կարող է կարգավորվել՝ առաջնահերթություն տալով ֆինանսական ցուցանիշներին, օրինակ՝ աշխատավարձերի կամ բժշկական ապահովագրության ծախսերի կրճատմանը, ինչի արդյունքում քրոնիկ հիվանդություններ կամ երկար ստաժ ունեցող աշխատակիցները կարող են խոցելի դիրքում հայտնվել: Ծրագրավորողի դեպքում Reddit-ի օգտատերերը ենթադրել են, որ նրա աշխատանքից ազատումը կարող էր կապված լինել նրա պահպանման բարձր ծախսերի հետ, չնայած նրա ակնառու մասնագիտական նվաճումներին:

Հանրության արձագանքը

Պատմությունը լայն արձագանք գտավ սոցիալական ցանցերում: Օգտատերերը մտահոգություն հայտնեցին, որ ավտոմատացված համակարգերը կարող են անտեսել մարդկային գործոնը՝ խտրականություն դրսևորելով աշխատակիցների նկատմամբ՝ ելնելով տարիքից, առողջական վիճակից կամ այլ անձնական հանգամանքներից: Շատերը կոչ արեցին ընկերություններին վերանայել ԱԲ-ի օգտագործման մոտեցումը անձնակազմի կառավարման մեջ՝ նման իրավիճակներից խուսափելու համար:

ԱԲ-ի առավելություններն ու թերությունները կադրային որոշումներում

Որո՞նք կարող են լինել ԱԲ-ին կադրային որոշումներ վստահելու առավելություններն ու թերությունները ընկերություններում:

Առավելություններ

• Արդյունավետություն և արագություն: ԱԲ-ն կարող է արագ վերլուծել մեծ ծավալի տվյալներ՝ բացահայտելով օրինաչափություններ և օպտիմիզացնելով աշխատանքի ընդունման, գնահատման և աշխատանքից ազատման գործընթացները:
• Մարդկային գործոնի նվազեցում: Ալգորիթմները բացառում են սուբյեկտիվ կանխակալությունները, որոնք կարող են առաջանալ մարդկանց կողմից որոշումներ կայացնելիս՝ ապահովելով ավելի օբյեկտիվ մոտեցում:
• Ծախսերի խնայողություն: Ավտոմատացումը նվազեցնում է անձնակազմի կառավարման ծախսերը՝ թույլ տալով ընկերություններին միջոցներն ուղղել այլ նպատակների:

Թերություններ

• Կարեկցանքի բացակայություն: ԱԲ-ն հաշվի չի առնում մարդկային հանգամանքներ, ինչպիսիք են առողջությունը, ընտանեկան կարգավիճակը կամ աշխատակցի եզակի ներդրումը, ինչը կարող է հանգեցնել անարդար որոշումների:
• Որակական գործոնների անտեսում: Ալգորիթմները կարող են բաց թողնել ոչ ֆորմալ նվաճումներ, ինչպիսիք են մենթորությունը կամ կորպորատիվ մշակույթում ներդրումը, որոնք դժվար է չափել թվերով:
• Խտրականության ռիսկ: Ալգորիթմները կարող են անգիտակցորեն ուժեղացնել կանխակալությունները, եթե ուսուցողական տվյալները պարունակում են համակարգային սխալներ, օրինակ՝ առաջնահերթություն տալով երիտասարդ աշխատակիցներին կամ նրանց, ովքեր պահանջում են ավելի քիչ ծախսեր:
• Թափանցիկության պակաս: ԱԲ-ի որոշումները հաճախ ընկալվում են որպես «սև արկղ», ինչը անվստահություն է առաջացնում աշխատակիցների և հանրության շրջանում:

Ի՞նչ կարելի է ասել

Microsoft-ի 25-ամյա ստաժով ծրագրավորողի՝ ԱԲ-ի առաջարկությամբ աշխատանքից ազատումը մտահոգիչ ազդանշան է կադրային քաղաքականության ավտոմատացման ռիսկերի մասին: Այս պատմությունն ընդգծում է տեխնոլոգիական արդյունավետության և մարդկային մոտեցման միջև հավասարակշռության կարևորությունը: Ընկերությունները պետք է մշակեն ալգորիթմներ, որոնք հաշվի են առնում ոչ միայն թվերը, այլև յուրաքանչյուր աշխատակցի եզակի ներդրումը՝ անարդարությունից խուսափելու և վստահությունը պահպանելու համար: Անձնակազմի կառավարման մեջ ԱԲ-ի ապագան կախված է նրանից, թե որքանով այն կկարողանա համատեղել վերլուծության ճշգրտությունը էթիկական սկզբունքների հետ: